De oorzaak van studiestress: wat denk jij?

Hoge snelheidsslaaf van ’t heden

Vliegt van rail naar rail door ’t leven

De richting rijkt aan zijn presteren

De drang drukt zwaar op zijn gemoed

De rust is ver te zoeken

Het moet

Josette Hustings

Studiestress is vandaag de dag nog steeds een veel besproken item in de studentenwereld en er wordt hier dan ook terecht aandacht aan besteed in de media.

Studenten geven aan dat ze studiedruk ervaren. Ze hebben het gevoel dat er veel eisen aan hen worden gesteld binnen en buiten de studie. Verder voelen ze financiële druk om hun studie snel af te ronden. Ze kampen met onzekerheid over hun toekomst; het vinden van een passende baan, het kunnen aflossen van hun lening en het kunnen kopen van een huis. De prestatiedruk en de onzekerheid geeft angst over de toekomst. ‘’Komt het allemaal wel goed??’’

In een eerder artikel; ‘’Presteren of ontwikkelen? Wat doe jij?’’, heb ik het belang benadrukt van ontwikkelen i.p.v. presteren. Bij een ontwikkeling draait het niet op de eerste plaats om doelen behalen, maar gaat het om de weg er naar toe. Elke ervaring maakt je rijker en wijzer. Ook al behaal je mogelijk geen studiedoelen, toch leer je iets van iedere ervaring. Al is het maar het besef dat innerlijk succes of geluk niet van maatschappelijke prestaties afhankelijk is. Deze wijsheid, zou mijns inziens, in ieder geval meer benadrukt moeten worden binnen onderwijsinstellingen. En natuurlijk zou dan ook het beleid van werkgevers aangepast moeten worden. Werkgevers zouden meer moeten kijken naar het ontwikkelingspotentiaal van een kandidaat i.p.v. de functie-eisen.

De vraag verder is of studenten, nu meer dan vroeger, het vertrouwen kwijt zijn, en moeilijk met onzekere situaties kunnen omgaan. Wat in ieder geval hieraan bijdraagt, naar mijn idee, is de eenzijdige rationele educatie die ze genieten binnen de opleiding. De nadruk binnen een universitaire opleiding ligt op de ontwikkeling van denken: analyseren, concepten leren en gedachten daarover genereren. De gevoelskant of intuïtieve kant van het individu wordt totaal buiten beschouwing gelaten, of slechts kort aangestipt. Als deze zelf niet door de student naast de studie wordt ontwikkeld d.m.v. b.v. hobby’s, andere opleidingen of werk, kan het zijn dat studenten dus eenzijdig rationeel ontwikkeld raken. Overmatig denken, analyseren en het niet meer durven vertrouwen op eigen gevoel of intuïtie, kan dan het gevolg zijn. En dit kan angst en stress genereren.

Om het vanuit een ruimer perspectief te verwoorden: het gefractioneerde denken, aangeleerd binnen een opleiding, dat lineair geschiedt en projecteert naar toekomst of verleden, kan zorgen voor het gefractioneerd ervaren van jezelf. Je beseft dus niet dat je slechts een onderdeel bent van een groter samenwerkend geheel. Je staat alleen!!

Als je dus denkt dat jij los staat van het ‘’grotere’’ geheel (het universum), dan heb je het idee dat je alles ‘’zelf’’ in de hand hebt en moet hebben. Je denkt dus controle nodig te hebben. Deze controle geeft stress. Want jij moet het allemaal doen. Als je meer op je gevoel kan vertrouwen, en beseft dat je onderdeel bent van een groter draaiend geheel, en dat je daar vertrouwen in kunt hebben, dan durf je je ook over te geven aan een situatie. Je kunt een situatie aanschouwen zonder daar over te oordelen, en zonder er teveel over na te denken. Je hoeft niet te bedenken wat de huidige situatie voor de toekomst allemaal mogelijkerwijs kan betekenen. Je beseft  dat jij niet het totaaloverzicht hebt of hoeft te hebben. Je ‘’dealt’’ gewoon met wat je op dat moment moet doen en hoe het op dat moment is. Meer niet. En dat leven in het ‘’nu’’, dat zijn we met z’n allen soms vergeten. Terwijl dat eigenlijk alles is wat we echt moeten doen.

Zullen we dat dan ook onze studenten leren?? Maar dan moeten we wel het voorbeeld geven!

Leave a Reply

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.